Oorzaken van seborroïsche dermatitis

Vertoont uw huid kleine rode vlekjes, vaak op het gezicht of de hoofdhuid? Zijn deze vlekjes dik, voelen ze een beetje vettig aan en komen ze gemakkelijk los als er aan gekrabd wordt? Dit staat bekend als seborroïsche dermatitis, een aandoening die ongeveer 3% van de volwassenen treft. (1). Deze dermatose kan voorkomen van bij de geboorte, tijdens de puberteit of later op volwassen leeftijd. Dus wat is de oorzaak? Seborroïsche dermatitis, oorzaken en verergerende factoren: focus op wat we tot nu toe weten.

3 factoren geïdentificeerd als de oorzaak van seborroïsch eczeem

Seborroïsche dermatitis veroorzaakt roodheid en schilfering en wordt door een aantal factoren veroorzaakt. Dit staat bekend als een ‘ multifactoriële ’ ziekte. Hoewel de exacte mechanismen nog niet volledig gekend zijn, heeft men tot nu toe drie belangrijke factoren kunnen onderscheiden:

• overmatige productie van talg in zones waar er zich veel talgklieren⁽¹⁾ bevinden.
• de abnormale woekering van de gistsoort Malassezia die van nature aanwezig is op het huidoppervlak en deel uitmaakt van het huidmicrobioom.
• een ontsteking van de huid, die roodheid en schilfering van het gezicht of de hoofdhuid veroorzaakt.

Er wordt steeds meer onderzoek gedaan naar de oorzaken van seborroïsche dermatitis. Daaruit blijkt dat ook andere factoren een rol kunnen spelen, zoals een verzwakt immuunsysteem of een slechte werking van de huidbarrière door veranderingen in de samenstelling van ceramiden (essentiële lipiden in de huid).^(2). 

Hormonale factoren

Seborroïsche dermatitis kan in verband worden gebracht met een hormonaal onevenwicht, meer specifiek dat van de androgene of mannelijke hormonen (aanwezig bij mannen maar ook in kleine hoeveelheden bij vrouwen). Wanneer ze overmatig aanwezig zijn, zullen deze hormonen de talgklieren sterk stimuleren, waardoor de samenstelling van de lipiden in de talg verandert en een omgeving wordt gecreëerd die bevorderlijk is voor de proliferatie van de gistsoort Malassezia⁽³⁾.

Omgevingsfactoren

De ontwikkeling van seborroïsch eczeem kan ook te maken hebben met een hoge luchtvochtigheid ⁽⁴⁾ of lage temperaturen. Aan de andere kant heeft UV-licht de neiging om de ontwikkeling ervan te verminderen, door de groei van de gistsoort Malassezia⁽⁵⁾ te beperken. 

Stress en levensstijl

Heel wat mensen hebben een verband geconstateerd tussen seborroïsch eczeem en stress, vermoeidheid of overspannenheid, gekoppeld aan de levensstijl ⁽⁶⁾. Er kan een vicieuze cirkel ontstaan, omdat de verschijningsvorm van de ziekte ook stress genereert en zo zichzelf dus in stand houdt. 

Factoren die seborroïsche dermatitis verergeren

Er zijn verschillende factoren bekend die de situatie kunnen verergeren:

• Externe factoren
  • Het klimaat: vochtigheid, koude. 
  • Zweten.
  • Alcohol- en tabaksgebruik. 
  • Stress. 
  • Men gelooft ook dat voeding een rol speelt bij de ontwikkeling van letsels⁽²⁾. 
• Interne factoren 
  • Genetische aanleg. 
  • Hormonale stoornissen kunnen de talgafscheiding beïnvloeden en het immuunsysteem verstoren. 

Seborroïsche dermatitis en andere ziekten

Seborroïsche dermatitis is over het algemeen een geïsoleerde huidaandoening. Ze kan echter in bepaalde specifieke contexten voorkomen:

• bij immuungecompromitteerde personen (d.w.z. met zeer verzwakt immuunsysteem) zoals HIV- of COVID-19-patiënten⁽³⁾. 
• bij mensen met de ziekte van Parkinson: de afname van dopamine leidt tot een verstoring van de productie en samenstelling van talg. 
• Er wordt ook verondersteld dat bepaalde psychiatrische aandoeningen de ontwikkeling van seborroïsch eczeem in de hand werken.

Wat de behandeling betreft, kan de arts het volgende voorstellen:

• een gerichte behandeling om de talgproductie te reguleren, de groei van de gistsoort Malassezia te beperken en ontstekingen te verminderen. 
• een geschikte huidverzorgingsroutine. 
• gepersonaliseerde ondersteuning om om te gaan met de geïdentificeerde triggers, zoals stressmanagementtechnieken, voedingsadvies, hulp bij het stoppen met roken, enz.