Seborroïsche dermatitis

Of we het nu hebben over seborroïsch eczeem of seborroïsche dermatitis, het is eigenlijk hetzelfde.

Het is een weinig bekende huidaandoening, maar het komt vrij vaak voor en treft vooral tieners en volwassenen. Omdat de symptomen duidelijk zichtbaar zijn, kan het echt vervelend zijn in het dagelijks leven en kan het het leven van patiënten ernstig verstoren. Maar wees gerust: seborroïsche dermatitis is niet ernstig en niet besmettelijk. 

Dus waar gaat het precies om? Wat zijn de oorzaken? Waarom komt dit steeds opnieuw voor en wat kan eraan gedaan worden? De antwoorden op uw vragen vindt u in dit dossier.

Wat is seborroïsche dermatitis?

Seborroïsche dermatitis is een  inflammatoire  en  chronische  aandoening van de huid: 

• inflammatoir omdat de huid rood is, alsof deze in opperste staat van paraatheid verkeert. Het gaat voornamelijk om de vette zones, zoals de neus, de wenkbrauwen en de hoofdhuid. Het komt daarom vaak voor op de hoofdhuid, het gezicht, of beide tegelijk.
• chronisch omdat de ziekte in cycli terugkeert. Soms gaat het slecht met de huid en vertoont ze roodheid en schilfers die eruitzien als dode huidschilfers: dit is de crisisperiode. Andere keren is de huid wat beter en verminderen of verdwijnen de symptomen: dit is de rustperiode.

In elk geval, of het nu gaat om seborroïsche dermatitis op de hoofdhuid, seborroïsche dermatitis in het gezicht of beide tegelijk, is seborroïsche dermatitis geen ernstige aandoening en leidt het niet tot complicaties, ongeacht uw leeftijd.
Het lastige aan deze huidaandoening is dat het het dagelijks leven zo beïnvloedt vanwege de zichtbaarheid ervan en de frequente terugvallen. U kunt het herkennen aan erythemateuze rode vlekken, die ernstige jeuk en soms een branderig gevoel kunnen veroorzaken. Deze vlekken zijn bedekt met stukjes dode huid (schilfers), die in meer of mindere mate vettig zijn en niet aan de huid blijven kleven. 
De zichtbare symptomen van deze aandoening zijn voldoende voor de arts om de juiste diagnose te stellen. Door goed te begrijpen wat seborroïsche dermatitis is, weet u hoe u moet handelen.
Verwar het niet met andere huidaandoeningen:

• Bepaalde letsels kunnen wijzen op psoriasis.
• Wanneer alleen de hoofdhuid is aangetast, kunnen de schilfers in eerste instantie als roos worden bezien.
• Bij baby's jonger dan 3 maanden staat de aandoening bekend als melkkorstjes.

Welke soorten dermatitis bestaan er?

Seborroïsche dermatitis treft lichaamsdelen waar er veel talgklieren voorkomen, met andere woorden vette zones zoals het gezicht, de hoofdhuid en de borst. Er zijn twee types dermatitis:

• seborroïsche dermatitis op de hoofdhuid. 
• seborroïsche dermatitis in het gezicht. 

Natuurlijk reageert iedereen anders: sommige mensen hebben vooral symptomen op de hoofdhuid, terwijl anderen meer last hebben van de symptomen in het gezicht. De intensiteit en omvang van de symptomen kunnen ook sterk variëren, en zelfs bij dezelfde persoon nog na verloop van tijd veranderen.
In alle gevallen is het een zichtbare aandoening die persoonlijke begeleiding vereist. 

Wat veroorzaakt seborroïsche dermatitis? 

Op dit moment weten we niet met zekerheid wat de oorzaken van seborroïsche dermatitis zijn. Er zijn echter vier belangrijke factoren geïdentificeerd:

1. de productie van talg, dat vettige laagje op de huid; 
2. een onbalans in het microbioom van de huid, met de ontwikkeling van een gist genaamd Malassezia; 
3. een ontsteking;
4. een verminderde barrièrefunctie van de huid. 

Talg is een natuurlijke stof die op het huidoppervlak aanwezig is in de zogenaamde vette zones. Maar bij mensen met seborroïsche dermatitis wordt het in overmaat geproduceerd. Dit bevordert de verspreiding van een gist genaamd Malassezia, die van nature op de huid aanwezig is. Deze gist geeft kleine vetzuren af die de huid irriteren en een lokale ontstekingsreactie veroorzaken.
Dit resulteert in rode, jeukende plekken. Daarnaast wordt de barrièrefunctie van de huid verzwakt en verschijnen er kleine witte of gelige schilfertjes op het huidoppervlak. 
Seborroïsche dermatitis wordt ook beïnvloed door genetische aanleg en bepaalde bevorderende factoren, zoals:

• Klimatologische factoren: kou, hitte, vochtigheid, transpiratie; 
• Alcohol- en tabaksgebruik; 
• Periodes van stress, overspannenheid en vermoeidheid; 
• Een onevenwichtige voeding, voedingstekorten, ... 

Hoe wordt seborroïsche dermatitis behandeld?

Seborroïsche dermatitis op de hoofdhuid of in het gezicht kan op dit moment nog niet volledig genezen worden. Het is een huidaandoening die zich met opflakkeringen ontwikkelt, met fasen waarin het beter gaat en andere fasen waarin het op onvoorspelbare wijze terugkomt. De huidige behandelingen bestaan er daarom in om de symptomen aan te pakken van zodra ze zich voordoen, om herhaling zoveel mogelijk te voorkomen:

• door de talgproductie te verminderen; 
• door de proliferatie van gisten van het type Malassezia te beperken;
• door de ontsteking te laten afnemen. 
  Om seborroïsche dermatitis te behandelen worden lokale behandelingen zoals schimmelwerende crèmes of crèmes op basis van corticosteroïden gebruikt. Deze behandelingen kunnen bestaan uit medicatie, of kalmerende, zuiverende en ontstekingsremmende dermocosmetische verzorgingsproducten. In bepaalde ernstige gevallen kan de arts een orale behandeling voorschrijven, maar dit komt zelden voor.
  De behandeling kan variëren afhankelijk van de aangetaste zones en het verloop van de ziekte. In alle gevallen is het belangrijk om de behandeling niet te snel stop te zetten, zelfs als u een verbetering ziet. Dit om te voorkomen dat de symptomen terugkeren.
  Daarnaast is het nuttig om voor een globale aanpak te kiezen, waarbij u rekening houdt met het psychologische aspect en uw levenskwaliteit probeert te verbeteren (stoppen met roken, beter eten, stress onder controle houden, enz.).

Welke dagelijkse verzorging is geschikt voor een huid met neiging tot seborroïsche dermatitis?

Hier zijn een paar basisregels om seborroïsche dermatitis tegen te gaan en opflakkeringen te voorkomen:

• Gebruik milde producten om uw (hoofd)huid te reinigen en te verzorgen, die speciaal zijn aangepast aan de aandoening.
• Dep uw huid voorzichtig droog, zonder te wrijven, vooral in het geval van seborroïsche dermatitis in het gezicht. Gebruik voor seborroïsche dermatitis op de hoofdhuid liever een handdoek dan een haardroger. 
• Krab niet aan de letsels om de ontsteking niet te verergeren. 
• Verzorg uw huid, vooral als u moe of gestrest bent. 
• Kies voor een gezonde, evenwichtige voeding en vermijd te rijke en bewerkte voedingsmiddelen. 
• Beperk uw alcohol- en tabaksgebruik. 
• Geniet met mate van de zon en bescherm uzelf goed tegen zonnestralen. 

De behandeling van de symptomen van seborroïsche dermatitis is over het algemeen zeer doeltreffend. Als u twijfels hebt of problemen ervaart na uw behandeling, aarzel dan niet om dit met uw dermatoloog, huisarts of apotheker te bespreken om passende oplossingen te vinden.